Hoeveel weten we eigenlijk van inflatie

By Jeroen Blokland,
Published on October 25, 2022

Jeroen Blokland presenteert een nieuwe videoserie getiteld ‘Inflatie en beleggen’. In deze serie staat centraal wat inflatie nu eigenlijk betekent voor beleggers. Uiteraard heeft inflatie een negatieve invloed op jouw koopkracht, maar ze heeft ook een diepgaande impact op jouw beleggingsportefeuille.

In deze serie komt naar voren waarom de inflatie zo extreem hoog is, wat dit betekent voor de rendementen van verschillende beleggingscategorieën, en hoe je je portefeuille meer inflatiebestendig kunt maken. Maar, voordat hier verder op in wordt gegaan, kijken we eerst naar inflatie historie. Zoals de data duidelijk zullen maken, moeten we – centrale banken inbegrepen - accepteren dat we veel minder van inflatie weten dan we denken.

Jeroen Blokland, oprichter van True Insights - biedt onafhankelijk beleggingsonderzoek waarmee beleggers een uitgebreide en bewezen multi-asset beleggingsaanpak kunnen implementeren.

Voor veel beleggers is het de eerste keer dat ze inflatieniveaus van 10% of meer voorgeschoteld krijgen. We moet terug tot begin jaren 80 om weer zulke extreme prijsstijgingen tegen te komen. Veronderstellend dat je op zijn vroegst op je 20e begint met beleggen, betekent dat de meeste beleggers die eerder zulke hoge inflatiecijfers hebben gezien inmiddels boven de 60 zijn.

Sterker nog, afgezien van de afgelopen vijftien maanden, zijn er sinds 2000 in de Verenigde Staten maar twee maanden geweest waarin de inflatie boven de 5% uitkwam.

Ik focus vooral op de Amerikaanse inflatie. In de eerste plaats omdat ik dan over meer data beschik en ten tweede omdat de Verenigde Staten nu éénmaal veel bepalender zijn voor jouw rendement dan Nederland.

Het gegeven dat de Amerikaanse inflatie decennialang gematigd was is één van de belangrijkste redenen waarom veel research naar inflatie zich richt op de periode vanaf de jaren 80. De periode nadat toenmalig Fed-baas Volcker de inflatie onder de knie kreeg door extreme renteverhogingen door te voeren.

Maar ook als we de horizon oprekken tot aan het einde van de Tweede Wereldoorlog leren we niet veel meer. Zoals in de grafiek naar voren komt, zijn er sinds 1950 maar twee grote inflatiebewegingen geweest: omhoog tussen 1950 en 1980 en omlaag tussen 1980 en afgelopen jaar.

Gelukkig gaat de inflatiehistorie van de VS terug tot 1775. Zoals je in de grafiek kunt zien, schiet inflatie vóór 1950 alle kanten op en is er geen sprake van welke trend dan ook. Bovendien is inflatie in de jaren vóór 1950 regelmatig negatief, terwijl dit sinds 1950 maar in twee jaar het geval was. Vóór 1950 was de kans op een jaar met negatieve inflatie bijna net zo groot als de kans op een jaar met positieve inflatie. We kunnen de inflatie vóór 1950 daarom het best omschrijven als onvoorspelbaar en volatiel.

Voor veel beleggers is er een overduidelijke reden waarom inflatie zich in de laatste 70 jaar zo anders heeft gedragen dan in de 175 jaar ervoor: monetair beleid. Maar hoewel de invloed van centrale banken op de economie en financiële markten onmiskenbaar is toegenomen is het verklaren van inflatietrends een stuk complexer.

Ten eerste, de Federal Reserve is opgericht in 1913, ruim vóór de jaren 50. Bovendien was de inflatie in de eerste decennia na oprichting relatief hoog. Dit heeft uiteraard ook iets te maken met de Eerste Wereldoorlog.

Ten tweede, Fed-bestuurders begonnen pas over een expliciete inflatiedoelstelling te praten vanaf 1994. Daarvoor werden eventuele opmerkingen over prijsstabiliteit niet gekoppeld aan een inflatiedoel. En pas in 2012 presenteerde de Federal Reserve een officiële inflatiedoelstelling.

Betekent dit dat de Federal Reserve weinig invloed heeft op de inflatie-ontwikkeling? Nee, dat zou ik zeker niet willen stellen. Ook al voordat er een officiële inflatiedoelstelling werd geformuleerd was de ontwikkeling van het prijspeil al één van de speerpunten van de Federal Reserve. Naarmate de tijd vorderde is de focus almaar meer op inflatie komen te liggen, met een 2% doelstelling als gevolg. Bovendien heeft de toegenomen focus van de Fed op inflatie zeer waarscijnlijk ook voor een stabielere inflatie gezorgd.

Maar, het is belangrijk om in het achterhoofd te houden dat er nog een aantal andere inflatiebepalende factoren zijn, waarop centrale banken doorgaans geen of weinig invloed hebben. Denk bijvoorbeeld aan demografie, technologie, globalisatie, oorlog, en geluk (of pech.) Het zou een overschatting zijn om de factor geluk uit te sluiten.

Conclusie

Als we kijken naar de Amerikaanse inflatie-ontwikkeling sinds 1775, inclusief de onvoorspelbare en volatiele periode vóór 1950 dan mogen we niet uitsluiten dat juist de afgelopen 70 jaar de uitzondering zijn. De periode sinds 1950 wordt gekenmerkt door één grote beweging omhoog en één grote beweging omlaag. Bovendien is de inflatie sinds 1950 vrijwel altijd positief geweest, heel anders dan de 175 jaar ervoor.

En hoewel centrale banken zeker medeverantwoordelijk zijn voor de verandering in het gedrag van inflatie, zou het naïef zijn om dit volledig aan hen toe te schrijven. Er zijn meer factoren die de richting van de prijsschommelingen bepalen. Hier ga ik de volgende delen van deze serie verder op in.

Wil je de rest van deze serie volgen? Meld je dan aan via deze link.

Jeroen Blokland

Hi, ik ben Jeroen Blokland en ik ben al heel lang wat ze noemen een multi-asset belegger. Na meer dan 20 jaar voor Robeco, een van de grootste beleggers van Nederland, te hebben gewerkt heb ik mijn eigen onderneming opgericht: True Insights

True Insights levert onafhankelijke belegginsgresearch die jou helpt om betere beleggingsbeslissingen te nemen en jouw kennis van de financiele markten vergroot. We houden je op de hoogte van alle belangrijke marktontwikkelingen en laten zien hoe je hier op in kunt spelen. We maken goed-gespreide belegginsgportefeuilles die in meer beleggen dan alleen aandelen en obligaties.

Meld u vandaag nog aan

Op Nxchange kunt u beleggen en handelen in veelbelovende snelgroeiende bedrijven, groene activa, duurzame bedrijven en vastgoed.

Open een account
Vergunning verkregen van
Ministerie van Financiën

Vergunning verkregen van
Autoriteit Financiële Markten, AFM